Procedura postępowania nauczycieli w sytuacji kontaktu z uczniem w kryzysie samobójczym, po próbie samobójczej oraz w żałobie po śmierci samobójczej

• • • Procedura postępowania nauczycieli w sytuacji kontaktu z uczniem w kryzysie samobójczym, po próbie samobójczej oraz w żałobie po śmierci samobójczej. Szkoła Podstawowa nr 1 im. Agnieszki Osieckiej w Rucianem-Nidzie

    • Dokument opracowano na podstawie Standardów postępowania dla nauczycieli dotyczących kontaktu z osobami w kryzysie samobójczym, po próbie samobójczej i w żałobie po śmierci samobójczej (Łuba, 2022).
       

      1. Uczeń w kryzysie samobójczym

      1.1. Zadania nauczyciela

      1. Zauważa sygnały ostrzegawcze (wypowiedzi o śmierci, wycofanie, nagłe zmiany zachowania).
      2. Rozmawia z uczniem w spokojnym miejscu — słucha, nie ocenia, nie bagatelizuje.
      3. Nie obiecuje zachowania tajemnicy.
      4. Nie pozostawia ucznia samego.
      5. Informuje pedagoga/psychologa, wychowawcę i dyrektora.
      6. W razie bezpośredniego zagrożenia życia — dzwoni na 112.

      1.2. Zadania szkoły

      1. Informuje rodziców/opiekunów prawnych o sytuacji.
      2. Zapewnia uczniowi opiekę pedagoga/psychologa.
      3. Organizuje wsparcie wychowawcze i rówieśnicze.
      4. Dokumentuje podjęte działania.

      1.3. Zadania specjalistów (pedagog/psycholog)

      1. Prowadzą rozmowę diagnostyczną i oceniają poziom ryzyka.
      2. Ustalają plan wsparcia i monitorowania ucznia.
      3. Kierują do zewnętrznych instytucji pomocowych, jeśli to konieczne.
      4. Wspierają nauczycieli w pracy z klasą.

       

      2. Uczeń po próbie samobójczej

      2.1. Działania natychmiastowe

      1. Dyrektor zwołuje szkolny zespół kryzysowy.
      2. Szkoła kontaktuje się z rodzicami.
      3. Uczeń otrzymuje opiekę pedagoga/psychologa.
      4. Nauczyciele nie rozpowszechniają szczegółów zdarzenia.

      2.2. Informowanie uczniów

      1. Informuje się wyłącznie klasę ucznia lub grupy, które wykazują niepokój.
      2. Nie podaje się szczegółów metody ani okoliczności.
      3. Rozmowa dotyczy emocji i sposobów radzenia sobie.

      2.3. Powrót ucznia do szkoły

      1. Szkoła dostosowuje wymagania edukacyjne.
      2. Umożliwia stopniowe nadrabianie zaległości.
      3. Zapewnia wsparcie psychologiczne.
      4. Monitoruje samopoczucie ucznia.
      5. Reaguje na wszelkie przejawy wykluczenia.

       

      3. Śmierć samobójcza ucznia

      3.1. Działania natychmiastowe

      1. Dyrektor zwołuje zespół kryzysowy.
      2. Szkoła kontaktuje się z rodziną.
      3. Informacja dla uczniów przekazywana jest w małych grupach (nie na apelu).
      4. Nie podaje się szczegółów metody ani okoliczności.

      3.2. Wsparcie uczniów

      1. Akceptuje się różne reakcje emocjonalne.
      2. Rozmowy dotyczą przeżyć, nie szczegółów zdarzenia.
      3. Uczniowie otrzymują informację o dostępnych formach pomocy.
      4. Pedagog/psycholog prowadzą rozmowy indywidualne z osobami szczególnie dotkniętymi.

      3.3. Upamiętnienie

      1. Dopuszczalne są krótkotrwałe, symboliczne formy (np. minuta ciszy).
      2. Niedopuszczalne są ekspozycje zdjęć, zniczy, stałe miejsca pamięci.
      3. Szkoła monitoruje, czy formy upamiętnienia nie prowadzą do ryzyka naśladowania.

      4. Podział odpowiedzialności

      Nauczyciel

      – obserwuje, reaguje, rozmawia;
      – zgłasza specjalistom;
      – nie pozostawia ucznia samego;
      – wspiera klasę;
      – monitoruje stan emocjonalny uczniów.

      Pedagog / psycholog

      – ocenia ryzyko;
      – prowadzi rozmowy indywidualne;
      – kontaktuje się z rodzicami;
      – kieruje do specjalistycznej pomocy;
      – wspiera nauczycieli.

      Dyrektor

      – uruchamia procedury;
      – zwołuje zespół kryzysowy;
      – koordynuje działania;
      – kontaktuje się z instytucjami zewnętrznymi;
      – nadzoruje dokumentację.

       

      5. Dokumentacja

      Szkoła dokumentuje:
      – zgłoszenie sytuacji;
      – podjęte działania;
      – rozmowy z rodzicami;
      – ustalenia dotyczące wsparcia;
      – analizę zdarzenia i wnioski do procedur.